за

Студија во САД: Загадениот воздух ја смалува интелигенцијата

Оловниот бензин во САД оставил влијание врз умствената моќ на Американците. До тој заклучок дојде студијата на Универзитетот за психологија Дјук и на Државниот Универзитет Флорида.

Повеќе од 170 милиони Американци, што значи повеќе од половина од населението, во своето дејство биле изложени на издувни гасови од согорувањето на бензин што содржи олово. Научниците ценат дека нацијата на тој начин изгубила вкупно 824 милиони IQ-бодови.

САД го забрани оловото во моторните бензини во 1996 година. Пред да се случи тоа, населението беше изложено на отровните издувни гасови од возилата. Според научниците, најсилно се погодени жителите што се родени во 1960-те и 1970-те години, кога присуството на оловото било најголемо.

Оловото има висока токсичност, може да ги уништи умствените ќелии, да го оштети нервниот систем, исто како и бубрезите и цревата. Тешкиот метал влијае врз умствениот развој и врз когнитивната способност посебно кај децата. Психосоматски пореметувања и намалена интелигенција може да се утврдат дури и при мала количина олово.

„Оловото може да доспее до крвотокот, откако ќе се вдиши како прашина, ќе се проголта или ќе се испие преку водата“, открива Арон Ројбен, докторант на Универзитетот Дјук и коавтор на студијата. „Оловото може да доспее во крвотокот преку хематоенцефалитичката бариера (бариера меѓу крвта и мозокот н.з.) во мозокот. Таа е мошне делотворна во задржувањето на голем број отровни материи и предизвикувачи на заболувања од мозокот, но не на сите“. Поврзаноста меѓу присуството на олово во крвта и понискиот коефициент интелигенција е добро истражена, порачува тимот научници.

Критичната концентрација е надмината кај 170 милиони Американци

За да одговорат на сложеното прашање, како употребата на оловен бензин во период од преку 70 години оставила трајни последици врз човечкото здравје, Ројбен и коавторите Мајкл Мекфарланд и Метју Хауер, двајцата професори по социологија од Универзитетот Флорида, избрале мошне едноставна постапка. Тие ги зеле јавно достапните податоци за вредностите на олово во крвта (Blood Lead Level, BLL), што од 1976 година се проверуваат во рамките на стандардниот национален систематски преглед (National Health and Nutrition Examination Survey, NHANES), и ги споредиле со потрошувачката на бензин, со емисијата и со статистиката за изложеноста на населението на штетното влијание на оловото.

Во 2015 година, повеќе од 170 милиони лица имале над 5 микрограми олово во децилитар крв. Кај повеќе од 54 милиони лица била дури измерена вредност над 15 µg/dL, а кај други 4,5 милиони лица и над 30 µg/dL. Кај 90 проценти од Американците родени меѓу 1951 и 1980 година, концентрацијата е над критичната вредност од пет микрограми, којашто во 2021 година беше сведена на само 3,5 µg/dL. Кај 78 проценти од лицата родени меѓу 1966 и 1970 година, вредноста во нивното дејство била над 15 µg/dL. За споредба, кај американските граѓани што се родени пред 2001 година, речиси сите вредности се под критичното ниво.

Користењето навигација исклучува дел од мозокот

Изложеноста на олово во детството довела до намалување на IQ-коефициентот за просечно 2,6 бодови по човек. Тоа значи дека на национално ниво, Америка изгубила вкупно 824.097.690 бодови во степенот на интелигенција. Најмногу се „оглупавени“ лицата родени меѓу 1966 и 1970 година. Тоа се околу 20 милиони Американци, кои според научниците изгубиле по 5,6 бодови од IQ-коефициентот. Во одредени подрачја со повисока загаденост со олово, вредноста достигнува и седум бодови. Професорите ценат дека намалување од седум бодови може лесно да доведе до психичко пореметување кај лицата со потпросечна интелигенција.

Друга студија исто има укажано на поврзаноста меѓу оловото и губењето интелигенција. Дури е пресметано дека државата претрпела економска штета меѓу 165 и 319 милијарди долари.

Топ 10 Најголеми заблуди околу аерозагаденоста во Македонија

Напишано од Дарко Јаконов

Објавува текстови за автомобилизам од 1994 година, дел од оригиналната постава на магазинот Ауто Плус на Томислав Биљарац, главен уредник на првото лиценцирано издание на Ауто Билд Македонија, член на жирито за избор на европски автомобил на годината Ауто 1 на групацијата магазини Ауто Билд, во 2013 година ја основа Аутомедиа.

Напишете коментар

Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена.

Volkswagen W12 поставуваше рекорди долго пред Bugatti

Лимузините на Volvo се поддотераа за новото моделско годиште